Η Άγκυρα πρέπει να πιαστεί στην παγίδα που στήνει για την Κύπρο

Συνέντευξη ευρωβουλευτή ΝΔ Γ. Κουμουτσάκου στο "Κεφάλαιο" και στην Μαρίνα Μάνη

Ως ευρωβουλευτής της ΝΔ ο Γιώργος Κουμουτσάκος παρατηρεί ότι οι Βρυξέλλες θεωρούν πλέον πολύ πιθανές τις πρόωρες εκλογές στην Ελλάδα. Ως πρώην εκπρόσωπος Τύπου του ΥΠΕΞ αναφέρεται στις “διακριτικές” συνομιλίες που είχαν ξεκινήσει το 2004-2009 με Αίγυπτο και Λιβύη για χάραξη ΑΟΖ. Και με τις δύο ιδιότητες δε, εξηγεί πώς πρέπει να αξιοποιήσει η Κυπριακή Δημοκρατία την ανάληψη της προεδρίας της ΕΕ ώστε “η Αγκυρα να πιαστεί στην παγίδα που στήνει στην Κύπρο”.

-Στο όχι και τόσο φιλικό ευρω-περιβάλλον που κινείστε τι αντίκτυπο θα είχε η διεξαγωγή εκλογών στην Ελλάδα εντός του έτους;

Προς Θεού, θα μας... τιμωρούσαν γιατί, ως δημοκρατία, θα εφαρμόζαμε το σύνταγμά μας για να βγούμε μια ώρα αρχύτερα από το σημερινό αδιέξοδο που έχει προκαλέσει η ελλειμματική νομιμοποίηση της κυβέρνησης και η αδυναμία της να κυβερνήσει; Μην ξεχνάτε ότι πριν και πάνω απ΄ όλα η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι κοινότητα δημοκρατιών, όχι συνεταιρισμός δανειστών... Ουδείς μπορεί να αγνοήσει τις ύψιστες δημοκρατικές διαδικασίες ενός κράτους-μέλους και την έκφραση της λαϊκής βούλησης και εντολής.

Άλλωστε όλοι γνωρίζουν το μέγεθος της κρίσης και τα τεράστια προβλήματα στα οποία έχει οδηγηθεί η ελληνική κοινωνία. Γι΄ αυτό οι πρόωρες εκλογές, χωρίς να είναι δημοφιλείς, αντιμετωπίζονται από τους Ευρωπαίους αξιωματούχους ως ένα πολύ πιθανό ενδεχόμενο. Εκείνο πάντως που κανείς δεν μπορεί να κατανοήσει στις Βρυξέλλες είναι η φαεινή κυβερνητική ιδέα περί δημοψηφίσματος. Αν οι πρόωρες εκλογές δημιουργούν προβληματισμό, το δημοψήφισμα προκαλεί και προβληματισμό και θυμηδία...

-Ο λόγος;

Όσοι παρακολουθούν από κοντά τα ελληνικά πράγματα, και είναι πολλοί, "οσφραίνονται" πλέον τον μικροπολιτικό τακτικισμό της κυβέρνησης. Είναι φανερό ότι μέσω της "κατασκευής" του δημοψηφίσματος η κυβέρνηση επιχειρεί να καλύψει, έστω εμμέσως, κάποιο κομμάτι της χαμένης νομιμοποίησής της ελπίζοντας ότι έτσι θα αποφύγει τις εκλογές.

-Εκλογές για καθαρές λύσεις ζήτησε ο κ. Σαμαράς, ενώ εάν δεν προκύψει αυτοδυναμία η λύση θα είναι πάλι εκλογές. Στο ενδιάμεσο θα πρέπει να διερευνηθεί η δυνατότητα κυβέρνησης συνεργασίας;

Κατανοητή η ερώτηση, αλλά υποθετική. Το πρώτο και κύριο, το ζωτικό ζητούμενο είναι ένα ξεκάθαρο αποτέλεσμα. Μια καθαρή εντολή διακυβέρνησης της χώρας στη βάση μιας σαφούς κυβερνητικής πρότασης που -μακριά από τη φαύλη λογική του διαβόητου "λεφτά υπάρχουν"- να μπορεί να μας βγάλει από την κρίση. Όσο ταχύτερα τόσο καλύτερα για την χώρα και τους πολίτες. Η κυβέρνηση πάσχει από μεγάλο έλλειμμα νομιμοποίησης το οποίο με τη σειρά του παράγει το τεράστιο έλλειμμα συνοχής και αποτελεσματικότητας. Κατά τα λοιπά, οι προβλεπόμενες συνταγματικές διαδικασίες είναι γνωστές.

-Πόσο ρεαλιστική θεωρείται στις Βρυξέλλες η επαναδιαπραγμάτευση με τους δανειστές από μία νέα, ισχυρή, κυβέρνηση της ΝΔ;

Επαναλαμβάνω, η ΕΕ είναι κοινότητα δημοκρατιών και όχι συνεταιρισμός δανειστών. Ουδείς, και κατά μείζονα λόγο η ΕΕ, μπορεί να αγνοήσει την εντολή που δίνουν οι πολίτες εκφράζοντας την ελεύθερη κυρίαρχη βούλησή τους. Δεν πιστεύω ότι η Ευρώπη θα αυτοαναιρεθεί αγνοώντας τις θεμελιώδεις αρχές της. Υπάρχουν άλλωστε τα προηγούμενα της Πορτογαλίας και της Ιρλανδίας. Επομένως, η αναθεώρηση -όχι βέβαια στόχων, αλλά των τρόπων και των μέσων- είναι εφικτή. Πόσο μάλλον που ο σημερινός φαύλος κύκλος "ύφεσης-ανεργίας-ελλείμματος-χρέους" το επιτάσσει.

-Ο κ. Σαμαράς δήλωσε ότι μετά τις καταγγελίες στελεχών της ΕΛ.ΣΤΑΤ. για "μαγείρεμα" του ελλείμματος του 2009, θα προχωρήσει σε Εξεταστική Επιτροπή εάν κερδίσει τις εκλογές. Το ΠΑΣΟΚ ανακοίνωσε αιφνιδίως ότι θα προτείνει τώρα Εξεταστική για τα δημοσιονομικά της τελευταίας δεκαετίας. Πώς κρίνετε την εξέλιξη;

Δεν με εξέπληξε. Η κυβέρνηση, όταν δεν καρατομεί συμβούλους και συνεργάτες που τολμούν να υποστηρίξουν θέσεις μη αρεστές στην ηγεσία της, όπως έγινε στο Γραφείο Προϋπολογισμού της Βουλής και την ΕΛΣΑΤ, "παράγει" εξεταστικές-φιάσκο. Είτε για να εκδικηθεί πολιτικούς της αντιπάλους, είτε για να δημιουργήσει την ψευδαίσθηση κάθαρσης και διαφάνειας. Όσο για τα στοιχεία του ελλείμματος του 2009, δεν πιστεύω οτι υπάρχει έστω και ένας πολίτης που να μην απαιτεί να μάθει πως ακριβώς φτάσαμε στα δυσθεώρητα spreads, στο ΔΝΤ και στη σημερινή ζοφερή κατάσταση ανέχειας.

-Ελλάδα και ΑΟΖ. Η "μικρή" Κύπρος προχώρησε. Η Ελλάδα γιατί όχι; Εννοώ και επί δικής σας διακυβέρνησης.

Στην πενταετία 2004-2009 με καλό σχεδιασμό, αποφασιστικότητα και χωρίς τυμπανοκρουσίες, προετοιμαζόταν το έδαφος για τον καθορισμό Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης μεταξύ Ελλάδας και Κύπρου. Εκείνη την περίοδο διεξήγοντο με διακριτικότητα συνομιλίες με την Αίγυπτο και τη Λιβύη για οριοθέτηση ΑΟΖ, ενώ με την Αλβανία είχε επιτευχθεί διμερής συμφωνία για τον καθορισμό θαλασσίων ζωνών. Και πάντως, ουδέποτε είχε ακουστεί τότε η πρωτοφανής άποψη ότι η ΑΟΖ είναι "θέμα της μόδας", όπως έγινε από τη σημερινή κυβέρνηση πριν από έξι περίπου μήνες.

-Καστελόριζο και γεωτρήσεις. Ποια πρέπει να είναι η ελληνική "κόκκινη γραμμή";

Μα, αυτή που καθορίζει το Διεθνές Δίκαιο και συγκεκριμένα η Σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας, σύμφωνα με την οποία τα νησιά έχουν πλήρη δικαιώματα για όλες τις θαλάσσιες ζώνες, χωρικά ύδατα, υφαλοκρηπίδα, αποκλειστική οικονομική ζώνη.

-Η Κύπρος αναλαμβάνει την προεδρία της ΕΕ το δεύτερο εξάμηνο του 2012 και η Άγκυρα δεν είναι ευτυχής για αυτό. Τι φοβάστε ως "αντίποινα";

Η Προεδρία της Ε.Ε. θα είναι ιστορικά, πολιτικά και σημειολογικά μια κορυφαία στιγμή για την Κυπριακή Δημοκρατία. Δυστυχώς, αυτό, όπως σωστά είπατε, δεν αρέσει στην Τουρκία. Είναι ορατό δια γυμνού οφθαλμού ότι ήδη από τώρα επιδιώκει να ορθώσει εμπόδια και να "διαβρώσει" προκαταβολικά το κύρος και την αποτελεσματικότητα της κυπριακής προεδρίας με δύο τρόπους. Αφενός, απειλεί ότι θα παγώσει τις σχέσεις της με την Ε.Ε. κατά το εξάμηνο της κυπριακής προεδρίας. Αφετέρου, συντηρεί και κλιμακώνει συνειδητά ένταση στην κυπριακή ΑΟΖ, με σκοπό, μεταξύ άλλων, να εμφανίσει την Κυπριακή Δημοκρατία ως πηγή εντάσεων και κρίσεων και όχι ως παράγοντα σταθερότητας.

-Και πώς πρέπει να αξιοποιήσει Λευκωσία και Αθήνα αυτή την προεδρία;

Η Άγκυρα θα πρέπει να "πιαστεί" στη δική της παγίδα. Δίνω ένα παράδειγμα. Ποια θα ήταν άραγε η αντίδραση της Άγκυρας, εάν η κυπριακή προεδρία πετύχαινε πρόοδο σε κάποιο από τρία πολιτικώς δυνάμενα να ανοίξουν διαπραγματευτικά κεφάλαια; Η Άγκυρα είτε θα αναγνώριζε την κυπριακή προεδρία, είτε θα έχανε την όποια αξιοπιστία της. Θα βρισκόταν, έτσι, ενώπιος-ενωπίω με τη δική της αδιέξοδη και αντιπαραγωγική άρνηση να αποδεχθεί τα αυτονόητα. Ταυτόχρονα, το κύρος της προεδρίας μπορεί να αξιοποιηθεί για παράλληλες κινήσεις, και στο ευρω-ατλαντικό πεδίο για παράδειγμα, με σκοπό την διεύρυνση των συμμαχιών της Κυπριακής Δημοκρατίας.

-Οι πετρελαϊκές έρευνες στο "οικόπεδο 12" της κυπριακής ΑΟΖ που αποφάσισε η Κυπριακή κυβέρνηση θα επηρεάσουν, πιστεύετε, τις συνομιλίες για την επίλυση του Κυπριακού;

Οι έρευνες και η προοπτική ωφελημάτων για ελληνοκυπρίους και τουρκοκυπρίους σε μια ενωμένη Κύπρο θα μπορούσαν να είναι ένα επιπλέον ισχυρό κίνητρο για πρόοδο των συνομιλιών. Αλλά η Τουρκία δεν βλέπει έτσι τα πράγματα. Συνέδεσε αμέσως τις έρευνες με την πορεία του κυπριακού κλιμακώνοντας την ένταση και δυναμιτίζοντας την προοπτική των συνομιλιών. Το βασικό τουρκικό επιχείρημα είναι ότι η Κυπριακή Δημοκρατία δεν μπορεί να ασκήσει τα νόμιμα και κυριαρχικά δικαιώματά της εάν προηγουμένως δεν λυθεί το κυπριακό. Όμως η Κυπριακή Δημοκρατία δεν είναι κράτος περιορισμένης κυριαρχίας. Ούτε βέβαια θα "πληρώσει" την παράνομη κατοχή τμήματος του εδάφους της με αναστολή άσκησης των δικαιωμάτων της.