Επίσκεψη χαμένης ευκαιρίας του Πρωθυπουργού στις ΗΠΑ

Αυστηρή κριτική στην κυβέρνηση ως προς το περιορισμένο και μονοθεματικό αποτέλεσμα της επίσκεψης του Πρωθυπουργού στις ΗΠΑ, άσκησε ο Τομεάρχης Εξωτερικών της Νέας Δημοκρατίας, Βουλευτής Β' Αθηνών κ. Γιώργος Κουμουτσάκος. 

Κατά τη συζήτηση νομοσχεδίου του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας στην Ολομέλεια της Βουλής ο κ. Κουμουτσάκος υπογράμμισε ότι  επίσκεψη του Πρωθυπουργού στις ΗΠΑ αποδείχθηκε τελικώς ως «επίσκεψη χαμένης ευκαιρίας» καθώς πραγματοποιήθηκε σε μια σπάνια γεωπολιτική  συγκυρία, ιδιαίτερα ευνοϊκή για τη χώρας μας. Ζητούμενο ήταν να επιτευχθεί διεύρυνση, εμβάθυνση και εμπλουτισμός των ελληνοαμερικανικών σχέσεων, με σαφή οφέλη για τη χώρα. Απτά. Μετρήσιμα. Χειροπιαστά. Η ΝΔ στήριξε εγκαίρως και δημοσίως την επίσκεψη Τσίπρα. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης  τοποθετήθηκε με αίσθημα εθνικής ευθύνης γεμίζοντας τη διπλωματική βαλίτσα του Πρωθυπουργού.   Αλλά τελικά κυριάρχησε το ζήτημα των F-16.

Ο κ. Κουμουτσάκος ξεκαθάρισε ότι η κριτική δεν αφορά στην ίδια την απόφαση αναβάθμισης των F-16 την οποία η ΝΔ θεωρεί αναγκαία εξ αιτίας του συνδυασμού των περιορισμένων επιλογών, λόγω οικονομικής συγκυρίας, αλλά και της συνεχιζόμενη προκλητικότητας της Τουρκίας στο Αιγαίο. Η κριτική εστιάζεται στο ότι δεν αξιοποιήθηκε συνολικά μια σημαντική ευκαιρία προς το εθνικό συμφέρον, που ήταν ταυτόχρονα και ευθύνη, στην οποία δεν ανταποκρίθηκε η κυβέρνηση. Δεν εξυπηρετήθηκαν μακροχρόνιες στοχεύσεις, λόγω έλλειψης στρατηγικής και ολοκληρωμένου σχεδιασμού. 

Ο Βουλευτής της ΝΔ πάντως, ζήτησε εξηγήσεις ως προς το τίμημα που θα κληθεί να καταβάλει η χώρα υπενθυμίζοντας ότι το 1990 με τη συμφωνία της Σούδας, οι ΗΠΑ παραχώρησαν δωρεάν στην Ελλάδα αεροσκάφη τύπου Α-7. Στη συνέχεια, στο πλαίσιο της αμυντικής συνεργασίας μας που εγκαινιάστηκε τότε, αναβαθμίσθηκαν με ιδιαίτερα ευνοϊκούς όρους άρματα μάχης και άλλα οπλικά συστήματα.

Ο κ Κουμουτσάκος επισήμανε ότι ορθώς η κυβέρνηση αναδεικνύει ότι η χώρα μας είναι ένα σημείο σταθερότητας σε μια περιοχή αβεβαιότητας. Όμως αυτό, πέραν της συγκυρίας, οφείλεται πρωτίστως στις δομικές στρατηγικές επιλογές εξωτερικής πολιτικής της χώρας, στις οποίες ο ΣΥΡΙΖΑ ήταν πάντα αρνητής, πάντα απέναντι. Στη θέση μας στο ΝΑΤΟ, στην ΕΕ, στις παραδοσιακές σχέσεις με τις ΗΠΑ. Σε όσα δηλαδή μέχρι πρόσφατα ο ΣΥΡΙΖΑ λοιδορούσε και λιθοβολούσε.

Αυτό για το οποίο επαίρεται σήμερα η κυβέρνηση ως «σταθερότητα της χώρας», είναι ένα κοπιώδες επίτευγμα άλλων που η ίδια απλά κληρονόμησε. Και αν απειλήθηκε για μια φορά η σταθερότητα ήταν επί των ημερών της, που η χώρα κινδύνευσε να βγει σε μια νύχτα από το Ευρώ με απρόβλεπτες συνέπειες. Επί ημερών ΣΥΡΙΖΑ κλονίσθηκε το αίσθημα σταθερότητας της χώρας, από τη Μεταπολίτευση έως σήμερα.

Τέλος, σχετικά με κάποια σχόλια που μέμφονται την Αντιπολίτευση διότι ζήτησε συμφωνία μακράς πνοής για τη Σούδα, τα χαρακτήρισε πέρα από κάθε λογική, εξηγώντας πως όταν είσαι σε πλεονεκτική θέση έχεις λόγο να διασφαλίσεις μεγαλύτερα ωφελήματα για μεγαλύτερο διάστημα, πριν ενδεχομένως μεταβληθεί η γεωπολιτική συγκυρία.

 

Αναλυτικά σημεία ομιλίας

Η σημερινή συζήτηση αφορά σε σημαντικά ζητήματα – ρυθμίσεις του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας.

Ωστόσο η συζήτησή μας διεξάγεται στον απόηχο της επίσκεψης του Πρωθυπουργού στις ΗΠΑ.

Και αυτό επιβάλει να κάνουμε μια ουσιαστική αξιολόγηση, ειδικά μάλιστα, καθώς η επίσκεψη αυτή χαρακτηρίστηκε – σημαδεύτηκε - από το ζήτημα της αναβάθμισης των F-16.

Θα έπρεπε όμως να είναι έτσι;

Η πεποίθησή μας είναι πως όχι. Δεν έπρεπε η αποτίμηση της επίσκεψης αυτής να είναι μονοθεματική.

Ζητούμενο ήταν να επιτευχθεί διεύρυνση, εμβάθυνση και εμπλουτισμός των ελληνοαμερικανικών σχέσεων, με σαφή οφέλη για τη χώρα. Απτά. Μετρήσιμα. Χειροπιαστά.

Αυτή ήταν η θέση μας και την αναπτύξαμε έγκαιρα και δημόσια, δίνοντας ουσιαστική στήριξη στην κυβέρνηση. Διότι αντιμετωπίσαμε την επίσκεψη του κ. Τσίπρα στις ΗΠΑ ως σημαντική ευκαιρία για τη χώρα, για την προώθηση των εθνικών μας συμφερόντων. Υπό αυτό το πρίσμα τοποθετήθηκε ο Πρόεδρος της ΝΔ. Με αίσθημα εθνικής ευθύνης. Για εμάς αυτή η στάση είναι αυτονόητη. Δυστυχώς δεν ήταν έτσι, όταν ήσασταν εσείς στην αντιπολίτευση.

Αντί ευθύνης - ανευθυνότητα.

Αντί ρεαλισμού - κραυγές.

Εμείς γεμίσαμε τη διπλωματική βαλίτσα του Πρωθυπουργού γι αυτή την επίσκεψη, που τελικά αποδείχθηκε επίσκεψη χαμένης ευκαιρίας.  

Διότι ο Πρωθυπουργός πήγε στις ΗΠΑ σε μια εξαιρετική – σπάνια συγκυρία- θα έλεγα. Μια γεωπολιτική συγκυρία ιδιαίτερα ευνοϊκή για τη χώρας μας, όπου η Ουάσιγκτον αναζητεί ενισχυμένα και κυρίως σταθερά στηρίγματα στην Ανατολική Μεσόγειο, στη Μέση Ανατολή και στα Βαλκάνια. 

Η επίσκεψη λοιπόν του Πρωθυπουργού όφειλε να εστιάσει στην επίτευξη συγκεκριμένων, θετικών αποτελεσμάτων σε τουλάχιστον επτά περιοχές ελληνικού ενδιαφέροντος:

-    Στη συνομολόγηση ενός “Οδικού Χάρτη Στρατηγικής Συνεργασίας” με συγκεκριμένα βήματα και στόχους. Στην οικονομία, στην προσέλκυση επενδύσεων, στην ενέργεια, στην άμυνα, στην εξωτερική πολιτική, στις νέες τεχνολογίες, στον τουρισμό και τον πολιτισμό.

-    Στην οικοδόμηση αμοιβαία επωφελούς αμυντικής συμφωνίας, που θα αναγνωρίζει έμπρακτα τη γεωστρατηγική σημασία της χώρας μας και τις θυσίες των ελλήνων για την εθνική άμυνα.

-    Στην ουσιαστική συνεργασία στο χώρο των Βαλκανίων, που να αντικατοπτρίζει την ειδική θέση και το ρόλο της χώρας μας και να διευκολύνει το οριστικό κλείσιμο του ζητήματος της ονομασίας της ΠΓΔΜ. Χωρίς προσβολή της ιστορίας μας, χωρίς αλυτρωτισμούς και με πλήρη σεβασμό των σχέσεων καλής γειτονίας.  

-    Σ’ ένα ξεκάθαρο μήνυμα προς την Τουρκία, ότι δεν μπορεί να συνεχίσει την απαράδεκτη και επικίνδυνη συμπεριφορά των συνεχών προκλήσεων στο Αιγαίο, με ταυτόχρονο πλήρη σεβασμό του Διεθνούς Δικαίου.

-    Στην επανεκκίνηση της διαδικασίας επίλυσης του Κυπριακού, για να τερματισθεί επιτέλους η παράνομη τουρκική κατοχή.

-    Σε ισχυρή και ουσιαστική στήριξη των ΗΠΑ προς την Ελλάδα  στις προσπάθειες που καταβάλει ως σύνορο του δυτικού κόσμου για την αντιμετώπιση του Προσφυγικού-Μεταναστευτικού.

-   Και βεβαίως σε μια επωφελή συμφωνία μακράς πνοής για τη χρήση της βάσης της Σούδας, που να ενισχύει  την εθνική και περιφερειακή ασφάλεια.

 

Και επειδή διάβασα ότι κάποιοι, λέει, στο Υπουργείο Εξωτερικών μέμφονται την Αντιπολίτευση διότι ζήτησε συμφωνία μακράς πνοής, επισημαίνω ότι αν αυτό ισχύει πρόκειται για αστειότητες που αντιβαίνουν κάθε λογικής. 

 

Προφανώς όταν είσαι σε πλεονεκτική θέση έχεις λόγο να διασφαλίσεις μεγαλύτερα ωφελήματα για μεγαλύτερο διάστημα, πριν ενδεχομένως μεταβληθεί η συγκυρία.
 

Και για του λόγου το αληθές, στη συμφωνία για τη Σούδα του 1990 η αμερικανική πλευρά, εξ όσων θυμάμαι, παραχώρησε αεροσκάφη τύπου Α-7 στην Ελλάδα δωρεάν.

Υπάρχει ασάφεια ως προς το περιεχόμενο της συμφωνίας αναβάθμισης των F-16. Δεν ξέρουμε εάν θα στοιχίσει 1,1 δις, όπως ισχυρίζεστε εσείς, ή 2,4 όπως ανέφερε ο αμερικανός Πρόεδρος.

Όχι μόνο έπρεπε να επιδιώξουμε την αναβάθμιση, αλλά έπρεπε να επιδιώξουμε και ταχύτερο χρονοδιάγραμμα παράδοσης.

Στο κάτω κάτω της γραφής, όμως, αν ο Πρωθυπουργός πήγε στις ΗΠΑ μόνο για τα F-16 τότε δεν υπήρχε λόγος να πάει. Μόνο στο πλαίσιο μιας συνολικής στρατηγικής συμφωνίας θα δικαιολογούνταν το ταξίδι.

Και η σημερινή γεωπολιτική συγκυρία καθορίζεται όχι μόνον από την συνολικότερη  περιβάλλουσα αστάθεια. Αλλά και από τα νέα δεδομένα στη σχέση της Τουρκίας με τη δύση. Στο ότι η Άγκυρα εξελίσσεται σ’ έναν απρόβλεπτο και αβέβαιο σύμμαχο.

Καλά κάνει η κυβέρνηση και επαναλαμβάνει ότι η χώρα μας είναι σημείο σταθερότητας σε μια περιοχή αβεβαιότητας.

Όμως αυτό, πέραν της συγκυρίας που προανέφερα, οφείλεται πρωτίστως στις δομικές στρατηγικές επιλογές εξωτερικής πολιτικής της χώρας, στις οποίες ο ΣΥΡΙΖΑ ήταν πάντα αρνητής, πάντα απέναντι. Στη θέση μας στο ΝΑΤΟ, στην ΕΕ, στις παραδοσιακές σχέσεις με τις ΗΠΑ. Σε όσα δηλαδή μέχρι πρόσφατα ο ΣΥΡΙΖΑ λοιδορούσε και λιθοβολούσε.

Αυτό για το οποίο επαίρεται σήμερα η κυβέρνηση ως «σταθερότητα της χώρας», είναι ένα κοπιώδες επίτευγμα άλλων που εκείνη απλά κληρονόμησε. Και αν απειλήθηκε για μια φορά η σταθερότητα ήταν επί των ημερών της, που η χώρα κινδύνευσε να βγει σε μια νύχτα από το ΕΥΡΩ με απρόβλεπτες συνέπειες. Επί ημερών ΣΥΡΙΖΑ κλονίσθηκε το αίσθημα σταθερότητας της χώρας, για πρώτη φορά από τη Μεταπολίτευση έως σήμερα.

Αυτή λοιπόν είναι η πραγματικότητα, πέραν των εντυπώσεων στον κήπο των ρόδων. 

Ολοκληρώνοντας, θα ήθελα να τονίσω ότι η κριτική δεν αφορά στην ίδια την απόφαση αναβάθμισης των F-16 την οποία θεωρούμε αναγκαία λόγω της συνεχιζόμενης προκλητικότητας της Τουρκίας στο Αιγαίο υπό την προϋπόθεση όμως να έχουμε προηγουμένως λάβει υπόψη μας όλες τις παραμέτρους του συμπεριλαμβανομένου του στρατηγικού συμφέροντος και της οικονομικής δυνατότητας της χώρας.

Η κριτική μας εστιάζεται στο ότι δεν αξιοποιήθηκε συνολικά μια σημαντική ευκαιρία προς το εθνικό συμφέρον. Μια ευκαιρία που ήταν ταυτόχρονα και ευθύνη, για τον κ. Τσίπρα, στην οποία δεν ανταποκρίθηκε. Δεν εξυπηρετήθηκαν μακροχρόνιες στοχεύσεις, λόγω έλλειψης στρατηγικής και ολοκληρωμένου σχεδιασμού. 

Χάσατε μια μεγάλη ευκαιρία για τη χώρα.